Yüzey İşlem

ALÜMİNYUMUN YÜZEY İŞLEMLERİ

Yüzey işlemler, ürünün estetik görünümünü iyileştirmek veya korozyon ve aşınmaya karşı direncini artırmak için yapılır. Ayrıca, alüminyum profilin, ısı emme veya yansıtma ile elektriksel özellikleri de yüzey işlemleri ile değiştirilebilir.

ELOKSAL NEDİR?


Eloksal, dilimize Almanca’dan girmiş bir terimdir ve alüminyumun elektriksel oksidasyonu anlamına gelir. Uluslar arası terminolojide “anodic oxidation (anodik oksidasyon)” veya “anodizing (anodizasyon/anodize)” olarak tanımlanır. Eloksal, alüminyum için çok özel bir yüzey kaplamadır ve elektrokimyasal bir proses ile yapılır. Kullanılan elektrolit, genelde asidik bir çözeltidir. Kaplanacak alüminyum, elektroliz işleminin anotudur. Belirli ve kontrol edilen bir akım (genellikle doğru akım), kaplanacak alüminyum (iş parçası) ile uygun bir katot arasında, yine belirli bir süre için geçirilir. Bu süre oluşacak eloksal tabakasının özellik ve kalınlığına göre belirlenir. İşlem sonrasında ısı açığa çıkar ve elektrolitin sıcaklığını sabit tutmak için soğutulması gerekir. Eloksal, alüminyum ürünlere uygulanan en önemli yüzey işlemlerinden biridir. Eloksal işlemi, yetmiş yıldan beri gerek dekoratif, gerekse endüstriyel uygulamalar için kullanılmaktadır. Mimari uygulamalar için eloksal tabakasının renklendirilmesi amacı ile birçok çalışmalar yapılmış ve prosesler geliştirilmiştir. Bu proseslerin çoğu eloksal tabakasının gözenekli (poröz) yapısının, renk verici pigmentleri barındırması esasına dayanmaktadır. Birçok yüzey işlem prosesi öncesinde, yüzeyi hazırlamak amacı ile, yüzey önişlemleri (yüzey hazırlama) uygulanır. Yüzey önişlemleri ile, yüzeyin dekoratif görünümü değiştirilebileceği gibi esas yüzey işlemle oluşturulacak tabakanın iyi tutunması için yüzeyin tutunma kabiliyeti geliştirilebilir.

Yüzeyin dekoratif görünümünü değiştirmeye yönelik olan işlemler, mekanik veya kimyasal olabilirler. Mekanik işlemler arasında polisaj (parlatma), satinaj, çapak alma veya kumlama gibi işlemler sayılabilir. Çapak alma ve kumlama gibi işlemler daha ziyade küçük parçalar için uygulanır. Polisaj ve satinaj işlemleri ise genellikle profillere uygulanır. Satinaj işlemi sonucunda özellikle ekstrüzyon çizgilerini kamufle etme ve/veya kimyasal matlaştırmayı kolaylaştırmaya yönelik, kullanılan fırça tellerinin kalınlığına bağlı olarak, hafif çizgiler oluşturulur. Polisaj işlemi sonucunda parlak bir yüzey elde edilir.

Kimyasal önişlemler, sonuçta istenen yüzey kalitesine göre seçilir. Sonuçta mat yüzey elde etmek için sodyumhidroksit içeren eriyiklerde dağlama (kostikleme) yapılırken, parlak yüzey eldesi için de asit içeren eriyiklerle kimyasal daldırma veya elektrokimyasal parlatma metotları kullanılır. Parlatma için kullanılan eriyiklerde, fosforik, sülfürik, nitrik, kromik asitlerin tamamı veya birkaçı bulunabilir. Kimyasal önişlemler, birkaç etaptan oluşur. Matlaştırmaya yönelik kostikleme veya parlatma işlemlerinden önce, yüzeye aşındırıcı tesirde bulunmayan bir temizleyici (yağ alma) işlem uygulanır. Kostikleme veya parlatma işlemini ise, yüzeyde oluşacak reaksiyon kalıntılarını temizlemeye yönelik bir asitle temizleme işlemi takip eder.

ELEKTROSTATİK TOZ BOYA NEDİR?

Elektrostatik toz boyama, boyanacak parçanın yüzeyinin boya pigmentlerini içeren bir toz ile kaplanması ve ardından fırınlanması ile elde edilen bir yüzey kaplama yöntemidir. Boyanın yüzeye tutunabilmesi için parçaya öncelikle yıkama ve kromatlama işlemleri uygulanır. Ardından kurutulmuş ve iyi şekilde topraklanmış olan parça toz kabininin içinden geçirilir. Bu esnada kabindeki boya tabancaları elektrostatik olarak yüklenmiş boya partiküllerini parçanın yüzeyine püskürtür ve partiküller topraklanmış parçanın yüzeyine yapışır. Toz boya ile kaplanan parça önceden ısıtılmış olan 180°C’deki fırına girer ve boya polimerize olarak parçanın üzerinde homojen,pürüzsüz bir tabaka oluşturur.
Elektrostatik toz boya eloksal kadar dayanıklı bir tabaka oluşturmamasına rağmen, sunduğu renk seçenekleri , parlaklığı, dokusu ve uygulama kolaylığı ile sıklıkla tercih edilen bir yöntemdir.



Back to Top